ଆଲାପୁର ବିଧାନସଭା ଆସନର ଏସ୍‌ସି ସଂରକ୍ଷଣର ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଆବେଦନ ଖାରଜ କଲେ ଆହ୍ଲାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ଆମ୍ବେଦକର ନଗର ଜିଲ୍ଲାର ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀଗୁଡ଼ିକର ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଏବଂ ଆଲାପୁର ଆସନକୁ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି (ଏସ୍‌ସି) ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷିତ ରଖିବା ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି ଦାଖଲ ହୋଇଥିବା ଆବେଦନକୁ ଆହ୍ଲାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି। କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ଆବେଦନ ବହୁ ବିଳମ୍ବରେ ଦାଖଲ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏଥିରେ ସମ୍ବିଧାନର କୌଣସି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉଲ୍ଲଂଘନ ହୋଇଥିବା ପ୍ରମାଣ କରାଯାଇପାରିନାହିଁ। ୨୦୦୬ ମସିହାରେ ଜାରି ହୋଇଥିବା ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀ ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଆଦେଶ ଆଇନର ଶକ୍ତି ହାସଲ କରିସାରିଛି। ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ଜାତିଗତ ତଥ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ନିଜସ୍ୱ ହିସାବ ଆଧାରରେ ଏହାକୁ ପୁନର୍ବାର ଖୋଲାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ବୋଲି କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି।

ବିଚାରପତି ଶେଖର ବି. ସରାଫ ଏବଂ ବିଚାରପତି ଅବଧେଶ କୁମାର ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ଖଣ୍ଡପୀଠ ବୁଧବାର ଏହି ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ଆବେଦନରେ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରାଯାଇଥିବା ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଆଦେଶ ୫ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୦୬ରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା। ଆମ୍ବେଦକର ନଗର ଜିଲ୍ଲାର ବାସିନ୍ଦା ତଥା ଭୋଟର ଦିଲୀପ କୁମାର ଏହି ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ। ସେ ଜିଲ୍ଲାର ବିଧାନସଭା ଆସନଗୁଡ଼ିକର ସୀମା ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପୁନଃବିଚାର ଦାବି କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଯୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, କଟେହରୀ, ଟାଣ୍ଡା, ଆଲାପୁର, ଜଲାଲପୁର ଏବଂ ଆକବରପୁର—ଏହି ପାଞ୍ଚଟି ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀର ଜନସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ଅସମାନତା ରହିଛି, ଯାହା ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୭୦(୨)ର ଉଲ୍ଲଂଘନ କରୁଛି। ସେ ଉଦାହରଣ ଦେଇ କହିଥିଲେ ଯେ ଜଲାଲପୁରର ଜନସଂଖ୍ୟା ୪,୬୦,୨୪୫। ଆକବରପୁରର ଜନସଂଖ୍ୟା ୩,୬୮,୭୨୨। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳକୁ ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀରେ ସାମିଲ କରିବା ଯୋଗୁଁ ଆଲାପୁରର ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥିତି ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟ ସେ ଦାବି କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ଆସନକୁ ଏସ୍‌ସି ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଲାଗି ସେଠାକାର ଅନୁସୂଚିତ ଜାତିର ଜନସଂଖ୍ୟା ଅନୁପାତ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ।ଖଣ୍ଡପୀଠ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୭୦(୨) ଅନୁଯାୟୀ ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ସମାନତା ରଖିବାର ନିୟମ ‘ଯେତେଦୂର ସମ୍ଭବ’ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ। ଏହାର ଅର୍ଥ, ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କମିସନ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା ସମୟରେ ଅନ୍ୟ କେତେକ ଦିଗକୁ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରିପାରିବେ। କମିସନର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀରେ ହାରାହାରି ଜନସଂଖ୍ୟାଠାରୁ ୧୦ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭିନ୍ନତାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ଆଇନଗତ ଭାବେ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ନିୟମ କିମ୍ବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଅଧିକାର ଭାବେ ଦାବି କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ବୋଲି କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି। ହାଇକୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀର ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଆଦେଶ ଉପରେ ଅଦାଲତଙ୍କ ହସ୍ତକ୍ଷେପର ପରିସର ସୀମିତ। କୋର୍ଟ ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ୨୦୦୬ର ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଆଦେଶ ପରେ ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ବିତିଯାଇଛି ଏବଂ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଧାରରେ ଅନେକ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ହୋଇସାରିଛି। ଏତେ ବର୍ଷ ପରେ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପୁନର୍ବାର ଖୋଲିବା ନ୍ୟାୟସଙ୍ଗତ ହେବ ନାହିଁ ବୋଲି କୋର୍ଟ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହା ସହିତ ୨୦୨୬ ଜନଗଣନା ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମାପ୍ତି ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିବାରୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ନୂତନ ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ହୋଇପାରେ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୋର୍ଟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ଆଲ୍ଲାହାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ ୨୦୦୬ର ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀ ସୀମା ପୁନଃନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଏବଂ ଆଲାପୁର ଆସନର ଏସ୍‌ସି ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପୁନର୍ବାର ବିଚାର କରିବାକୁ ମନା କରିଛନ୍ତି। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ଆବେଦନ ଦାଖଲରେ ଦୀର୍ଘ ବିଳମ୍ବ ଏବଂ ସମ୍ବିଧାନର କୌଣସି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉଲ୍ଲଂଘନ ହୋଇଥିବା ନେଇ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯଥେଷ୍ଟ ପ୍ରମାଣ ଦିଆଯାଇନଥିବା।