ସରୋଜିନୀ ନାଇଡୁ

ସରୋଜିନୀ ନାଇଡୁ, ଯିଏ କି 'ଭାରତ କୋକିଳା' ଭାବେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱରେ ସୁପରିଚିତ ।  ସରୋଜିନୀ ନାଇଡୁଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୧୮୭୯ରେ ହାଇଦ୍ରାବାଦର ଏକ ବଙ୍ଗାଳୀ ପରିବାରରେ ହୋଇଥିଲା ।  ତାଙ୍କର ଜୀବନ ସଂଘର୍ଷ ତଥା ଦେଶପ୍ରେମର ଏକ ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ ଅଟେ । ପିଲାଦିନରୁ ଜଣେ ମେଧାବୀ ଛାତ୍ରୀ ଭାବେ ସେ ମାତ୍ର ୧୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ମାଟ୍ରିକ ପାସ୍ କରିବା ସହ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ପାଇଁ କିଙ୍ଗସ୍ କଲେଜ ଓ କେମ୍ବ୍ରିଜ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ଯାଇଥିଲେ । ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଜଣେ କବୟିତ୍ରୀ ଭାବେ ନିଜର ପ୍ରତିଭା ବିକଶିତ କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଦେଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ସେ ଗୋପାଳ କୃଷ୍ଣ ଗୋଖଲେ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସି ସକ୍ରିୟ ରାଜନୀତିରେ ପାଦ ଦେଇଥିଲେ । ଜଣେ ମହିଳା ଭାବେ ସେହି ସମୟର ସାମାଜିକ କଟକଣା ଓ ରକ୍ଷଣଶୀଳ ମନୋଭାବ ବିରୋଧରେ ସ୍ୱର ଉତ୍ତୋଳନ କରି ସେ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନ ଏବଂ ସତ୍ୟାଗ୍ରହରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବା ସହ ଅନେକ ଥର କାରାବରଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସଫଳତା ଥିଲା ଯେତେବେଳେ ସେ ୧୯୨୫ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ସଭାପତି ଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇ ଇତିହାସ ରଚିଥିଲେ । ନାରୀ ସଶକ୍ତିକରଣ, ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସମାଜ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ସେ ନିଜର ସମଗ୍ର ଜୀବନକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର କବିତାଗୁଡ଼ିକରେ ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଓ ପ୍ରକୃତିର ଜୀବନ୍ତ ଚିତ୍ର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଏହି ମହାନ ବିପ୍ଳବୀ ତଥା ସାହିତ୍ୟିକା ୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୯ରେ ଇହଧାମ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ଓ ଦୃଢ଼ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଆଜି ବି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାରତୀୟଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣାର ଉତ୍ସ ହୋଇ ରହିଛି ।